Ankara Bilgisayar

Intel Chipset'ler
Chipset anakartin üzerinde yer alan bir dizi gelismis islem denetçileridir. Bu denetçiler anakartin üzerindeki bilgi akis trafigini denetler.
Islemcinin verileri aldigi yollari takip eden ve islemcinin bir anlamda efendisi olan kisim anakart üzerindeki chipsettir. Chipset'lerdeki gelismeler islemcilerdeki gelismelere paralel olarak ilerlemektedir. Yeni bir RAM ya da bus gelistirildigi zaman bunu islemciye aktaracak olan Chipsetler de gelistirilir. Pentium islemciler için farkli chipset üreticileri mevcuttur. Bunlar Intel, SIS, Opti, Via ve ALi'dir. Bu chipsetler kullanilabilecek islemci ve anakartin performansini belirler. Günümüzde kullanilan LX, BX, EX, ZX, i810, i820, i815 ve Super Soket 7 tipi anakartlarin chipsetleri farkli hizdaki islemcilere destek verirler. LX tipi anakartlar 66 MHz veri yolunu destekler. BX tipi anakartlar ise 100 MHz ve üzeri veriyolu nu destekler ve bu amaçla üretilen Pentium II ve Pentium III islemcileri çalistirirlar.

LX Chipset
LX chipsetler 66 MHz veriyoluna sahiptirler ve soket 370 ve slot 1 yapidaki Celeron ve Pentium II (233-333) islemcileri desteklemektedir. 3 DIMM slota sahiptirler ve maksimum 768 MB SDRAM desteklemektedirler. Fiyat olarak diger chipsetlere göre daha da ucuzdur.

ZX Chipset
ZX chipset hem 66 MHz hem de 100 MHz veriyolunda çalismaktadir. Celeron, Pentium II ve Pentium III islemcileri desteklemektedir. 2 DIMM slotu vardir ve 512 MB SDRAM desteklemektedir. Fiyat olarak LX chipsetten daha pahali ama BX chipsetten daha ucuzdur.

BX Chipset
BX chipset de 66 MHz ve 100 MHz veriyolunu çalismaktadir. Celeron, Pentium II ve Pentium III islemcileri desteklemektedir. 4 adet DIMM slot ile 1 GB’a kadar RAM destegi vardir. CAD/CAM gibi resim isleme, database uygulamalari, ses isleme ve 3D oyunlar gibi yüksek performan isteyen uygulamalarda tercih edilmektedir. Önceleri ATA33 standardini destekleyen BX chipsetler artik ATA66 standartini da desteklemektedir.

i810 Chipset
i810 chipsetlerde tümlesik görüntü ve ses özelligi mevcuttur. Bu chipsetler ayni zamanda 66 MHz ve 100 MHz veriyolunu desteklemektedir.
i810 chipseti digerlerinden ayiran en büyük özelliklerinden bazilari; direk AGP grafik arabirimi, ATA 66 hard disk standardi, AC 97 ses destegi, STS (Suspend to RAM) ve AMR (Audio Modem Riser) dir. Ayrice ATA 66 standardini ilk destekleyen chipsettir. STS (Suspend to RAM) özelligi ile çok az elektrik harcayarak çok kisa zamanda bilgisayarin açilmasini saglamaktadir.

i820 Chipset
i820 chipset’i 100 ve 133 MHz sistem bus hizinda çalisan islemciler için üretilmis bir chipsettir. MCH (Memory Controller Hub), ICH (I/O Controller Hub) ve FWH (Firmware Hub) olmak üzere üç ana bilesenden olusmaktadir. i820 chipseti özellikle 400 MHz’e kadar saat hizinda çalisabilen RDRAM (Rambus DRAM) için gelistirilmistir. RDRAM, SDRAM’den çok daha yüksek frekanslarda çalisabilmektedir.
Intel 820’yi DIMM RAM’ler ile uyumlu hale getirebilmek için MCH içerisinde MTH (Memory Translator Hub) bulunmaktadir.

i810E Chipset
i810E chipset, i810 chipsetin gelistirilmis halidir. 66, 100 ve 133 MHz veriyolunu desteklemektedir. Böylece Celeron ve Pentium III/133 MHz islemcileri desteklemektedir. Ayrica 133 MHz SDRAM destegi ile grafik islemlerinde daha iyi performans saglamaktadir.

i815-i815E
i815 chipset, i810E chipsetin devami niteligindedir. Ancak bu chipsetin getirmis oldugu en yeni özellik i815 chip içine yerlestirilmis grafik arabirimine ek olarak ayri bir slotta AGP4X grafik desteginin olmasidir. Böylece daha iyi grafik için gelismis ekran karti kullanmak isteyen kullanicilara avantaj saglanmis oldu.
i815E chipseti ise i815 chipseti ve ICH2 bileseninden olusmaktadir. Ilk etapta I815 yonga ile ICH (I/O Controller Hub) adi verilen I82801AA yongasi beraber kullanildi. I/O Giris Çikis arabirimi, PCI, Harddisk, USB, gibi arabirimleri kontrol eden ICH (I82801AA) yonga, harddisklerde ATA66 yi desteklerken AMR gibi yeni bir teknolojiyide beraberinde getirdi. Teknolojideki hizli ilerleyis harddiskte de ATA100 standardi ile görüldü ve AMR arabiriminin beklenen sonucu gösterememesi nedeniyle yeni arabirimler üzerinde çalisildi. ICH 2 (I82801BA) yongasi ile beraber bir kaç degisiklik yapildi ve disklerde ATA100 destegi ve CNR (Communication Network Riser) denilen yeni bir teknoloji sunuldu. CNR ile Ethernet, USB, Ses gibi bilesenleri destekleyen kartlarin üretilmesi planlandi. Ayrica 2 olan USB destegi ayri bir yongaya gerek kalmadan 4 e çikti. Bu farkliligi belirtmek için ise I815+ICH2 bilesenine kisaca I815E adi verildi.

i820 Chipset
i820 chipset’i 100 ve 133 MHz sistem bus hizinda çalisan islemciler için üretilmis bir chipsettir. MCH (Memory Controller Hub), ICH (I/O Controller Hub) ve FWH (Firmware Hub) olmak üzere üç ana bilesenden olusmaktadir. i820 chipseti özellikle 400 MHz’e kadar saat hizinda çalisabilen RDRAM (Rambus DRAM) için gelistirilmistir. RDRAM, SDRAM’den çok daha yüksek frekanslarda çalisabilmektedir. Intel 820’yi DIMM RAM’ler ile uyumlu hale getirebilmek için MCH içerisinde MTH (Memory Translator Hub) bulunmaktadir.

i840 Chipset
Bu chipsetin i820 chipsete ek olarak getirmis oldugu en önemli yenilikler 3 grupta toplanabilir. Bunlardan birincisi, anakarti Is ortamlarinda güçlü bir platform olarak Workstation yada giris seviyesi server olarak kullanilmasini saglayacak çift Penium III islemci destegi. i840 sadece 133MHz veriyolu destegi saglamakta bu nedenle 133MHz de çalisan Pentium III islemciler ile maximum performans saglanabilmektedir.
Ikinci önemli özelligi ise tek kanalda RDRAM band genisligi ençok 1.6GB verebilirken bu chipset ile iki kanal RDRAM destegi geldigi için en çok 3.2GB lik bellek band genisligi saglanmaktadir. Bu sekilde grafik ve resim isleme programlari olan CAD/CAM, AutoCAD gibi yaziliimlar ile ugrasan kullanicilar için daha canli, hizli ve net görüntüler sunulmaktadir.
Üçüncü yenilik ise anakart üzerinde Intel i82806 kullanildiginda mevcut 32bitlik PCI yuvalarina ek olarak 64bitlik PCI yuva destegi gelmekte ve iki yonga arasindaki band genislik ise 533MB/s olmaktadir. Bu yuvalarda daha çok yüksek bandgenisligi isteyen Gigabit Ethernet, Fiber Channel yada SCSI kartlar kullanilabilmektedir.

INTEL' DEN ÇIFT BEYINLI CHIPSET
Birden fazla beyni olan bilgisayar çagini baslatan Intel, çift çekirdekli sistemi bu yilin ikinci yarisinda tanitacak.
Intel'den yapilan açiklamada, Intel'in çift çekirdekli islemci üretiminin ilk asamasinin tamamlandigi, ikinci çeyrekte, Intel Pentium Extreme Edition'in da üyesi oldugu Pentium ailesi için, iki ayri çift çekirdekli islemci ve çift çekirdegi destekleyen chipsetlerini piyasaya sürmeyi planladigi bildirildi.
Açiklamada, Intel Pentium Extreme Edition'un, dört yazilim akisini ayni anda çalistirmaya izin veren Hyper-Threading teknolojisini içerecegi belirtildi.
Açiklamada, Intel'in su anda 10'dan fazla çok çekirdekli proje üzerinde çalistigi ve yazilim tasarimi ve onayini daha gelistirmek için, ürün serileri, araçlar, yatirim ve programlar saglayarak, yazilim ve çözümlerini artirmayi planladigi kaydedildi.

Intel 925X chipset
Yeni Intel 925X chipseti Intelin Desktop sistemler için hazirlamis oldugu en son çipsetlerden biridir. LGA775 Pentium 4 CPU, dual-channel DDR2 bellek mimarisi ve PCI Express x16 grafik karti arabirimini destekler.
Intel PAT Teknolojisi sisteminizin performansini arttirirken, stabiliteden ödün vermez.
ICH6R güney köprüsü ise bütünlesik 4-port SATA RAID kontrolcüsü, PCI Express x1 arabirimi ve 8 adet USB 2.0 portunu destekler.
Intel LGA775 Pentium 4 CPU
P5GD2 en son CPU form faktörü olan LGA775i destekler. 800MHz FSB, 1 MB L2 cache, Hyper-Threading Technology ve 3.6GHz ve üstü çekirdek frenkansi destegi ile Intel'in LGA775 Pentium 4 islemcisi piyasadaki en hizli islemcidir.
Intel PAT
Intel Performans arttirma teknolojisi (Performance Acceleration Technology--Intel PAT) CPU ile Bellek arasindaki zamanlamayi kontrol ederek zaman kayiplarini engeller.

iNTEL ANAKARTLARDA KULLANILAN YONGA SETLERi VE ÖZELLiKLERi


• Bu özellikler anakart üreticileri tarafinda opsiyonel olarak sunulabilir. Yani alacaginiz anakartta bu özellikler olmayabilir.
nForce'u saymazsak, diger yonga setlerinin hepsi üretici firmalarinin ilk ürünleri degiller. Yukarida listeledigim bütün yonga setleri belirli bir olgunluga erismis durumda. AMD için üretilen yonga setlerinin stabil oldugunu söylemek gerekir. Tabii, bu stabilite firmanin yonga setini nasil kullandigina bagli olarak da degisiyor.
Listede olan ve resmi olarak duyurulan SiS746 ve nForce2 yonga setli anakartlari bulmamiz Eylül ayinin ortasini veya sonunu bulacak. VIA da bu vakitte KT400 yonga setini piyasaya sürmeyi planliyor. Bu üç yonga seti, yeni nesil yonga setleri olacak. Dolayisi ile AMD yonga setlerini iki gurupta toplayalim.
Su anda ulasabilecegimiz dört yonga seti var: KT266A, KT333, SiS745 ve nForce. KT266A biraz eskidi. VIA tabanli bir kart alacaklar bu saatten sonra KT333'ü tercih etmeli. Yukaridaki özellik listesine baktigimizda, KT266A ve KT333 arasinda kuzey köprüsü disinda fark olmadigi görüyoruz aslinda. Bellek performansinin yönetimi ve DDR333 destegi gibi optimizasyonlar söz konusu. Fiyat olarak arada çok az fark olacaktir.
nForce, bütünlesik GF2 MX grafik islemcisi ile geldigi için fiyat biraz yükseliyor ve çogu kullanicinin seçimi olmuyor dogal olarak. nForce ilk çiktiginda bir takim sorunlar vardi fakat yeni sürücüler ile bu sorunlar artik yok. Murat kendi sisteminde nForce kullaniyor ve gayet memnun. Performans isteyen kullanicilar nForce almamali. Zaten çok yakinda nForce2 çikacak. Bunun haricinde, kaliteli All-In-One AMD sistem kurmak isteyenler için nForce ülkemizdeki tek seçenek. Kurulacak olan bu sistemin tek zayif noktasi grafik islemcisi olacaktir. Onun haricinde bir sorun olmayacaktir. Fakat oyunlarla araniz fazla yoksa, bu da eksi olmaktan çikacaktir. nForce2'nin, grafik islemcisiz versiyonu da olacagi için, nForce'dan farkli olacaktir.
SiS745, fiyatiyla göz dolduruyor. Editörlerimiz genel performansinin KT266A ve KT333'e göre yaklasik %3-4 düsük oldugunu tespit etmis. Bu önemli bir fark degil. Yeni BIOS ve sürücüler ile aradaki fark kapanabilir de. SiS745'i cazip kilan unsur, fiyati. Örnegin, hep pahali anakartlariyla bildigimiz ASUS'un SiS745 yonga setli anakarti (A7S333) bile 70$ civarinda satiliyor. Üstelik çok güzel C-Media CMI8738 6 kanal ses kontrol islemcisi de beraberinde geliyor. Sistem topladigim bir kaç arkadasima ASUS A7S333 aldim örnegin. Fiyat/Performans konusunda örnek gösterilebilecek bir anakart.
4 yonga setini karsilastirdigimizda ortaya söyle bir tablo çikartabiliriz: nForce power-user'lar için degil. Ekran Karti'ni degistirirseniz bütün performans konusunda pek bir sorununuz kalmaz ama fiyatin da epey arttigini unutmamak lazim. KT266A almak yerine KT333 almayi tercih ederdim. Sonuçta daha yeni bir yonga seti ve KT266A'ya göre yapilmis optimizasyonlari var. KT333 yonga setinin destekledigi DDR333'ü artik hanesine yazmiyorum. Çünkü FSB hizi arttirilmadan, bellek hiziinin 166 MHz ( Efektif olarak 333 MHz) olmasi hiç bir ise yaramiyor. Bunu daha detayli testler ile görecegiz. SiS745 cephesine gelelim. Su ana kadar inceledigimiz iki SiS745 yonga setli anakart ta oldukça iyi grafik çizdiler. Örnegin, MSI SiS745'in performansi da iyi. Ama 75$'lik etiket fiyati var. KT333 yonga setini tasiyan EPOX 8K3AE ise 80$ gibi bir fiyattan satiliyormus. Ben olsam tercihimi KT333 yönünde yapardim.

YENI NESIL AMD YONGA SETLERI
Yeni nesil AMD yonga setleri kisa bir süre içerisinde piyasaya girecek: nForce2, KT400 ve SiS746 ve SiS746DX. KT400 resmi olarak duyurulmadigi için özellikler listesinde ona yer açmadim. Çünkü bazi konularda halen soru isaretleri var. Bunlara da deginecegiz. SiS746DX ise SiS746'in temelde özellikleri ayni olacagi için sadece SiS746'nin özellikleri tabloda yer aliyor.
Ilk olarak KT400'ün resmi olmayan özelliklerini vereyim. Daha sonra toplu halde yorum yapalim. KT400, KT333'ün hafif gelistirilmis versiyonu olmayacak. Yeni özellikler getiriyor: AGP 8X, USB 2.0 ilk göze çarpan özellikler. Bunun haricinde, Kuzey- güney köprüsü arasinda bant genisligi 533 MB. KT333'de 266MB/sn. KT400'ün DDR400 destegi konusunda bazi süphelerim var. VIA'nin resmi yol haritasina göre DDR400 destegi gözüküyor. Fakat bazi yabanci web sitelerinde DDR 400 desteginin olmayacagi hakkinda söylentiler de var. Bu konuda da kesin bir sey söylemeyelim.


Yeni yonga setleri ise artik AGP 8X ve USB 2.0 standart oluyor. VIA KT400'de entegre olarak IEEE-1394A kontrolcüsü gelmese de digerlerinde var. Üreticiler bu özellikleri opsiyon olarak bize sunabilecekler. Zengin özellikli anakartlar bizleri bekliyor olacak yani.
SiS746DX ise, SiS746'nin hafif modifiye edilmis versiyonu olacak. Eger SiS746DX'in performansi üst seviyeye tasiyabilirse, performans konusunda nForce2 ile yarisabilir. Yani SiS746DX, nForce2, KT400 arasinda kiyasiya bir performans yarisi olacak gibi gözüküyor.
Serial ATA destegi ise su an için hiç bir yonga setinde bulunmuyor. Ama yeni yonga setlerini tasiyan bir çok anakart Serial ATA destegini beraberinde getirecek. Bu destegi i Promise, High-Point gibi 3. parti yonga üreticilerin yonglarini kullanarak saglayacaklar. Eger mevcut anakartlarda Serial ATA destegi isterseniz, Serial ATA kontrolcüsünü tasiyan bir PCI kartin yani sira, çevirici de kullanmak mümkün olabilecek. Örnegin ASUS böyle bir çevirici yaptigini duyurdu. Bu çeviriciyi bizim standart IDE portlarina takiyoruz.
nForce2 oldukça iddiali geliyor. Kazanmak için her seye sahip. Grafik islemcisi olmayan versiyonu da olacagi için hitap edilen kesim oldukça genisleyecek. Iddialara göre performans da üst seviyelere tasinmis. Fakat KT400 ve SiS746DX çikmadan ve ciddi bir karsilastirma yapmadan kesin yorumlar yapmamak gerekir. Performans konusunu bir tarafa, KT400; özellikle SiS746DX fiyat açisinda daha avantajli olacaktir nForce2'ye göre. nForce2 ise sundugu özellikler açisindan ön planda.

AMD Islemciler Için DDR400: Pek Kanmayin
AMD islemciler için çikacak yeni yonga setlerinin DDR400 destegini arti olarak hesaba almadigimi biraz önce isaret etmistim.
Birinci husus: Su anki AMD islemciler, islemci ile bellek arasindaki bant genisliginden maksimum 2.1 GB/sn faydalaniyor. Bundan daha yüksek bant genisligine çiktigimizda teorikte bir artis olmamasi beklenir. Dolayisi ile DDR333'ün bile potansiyeli tam kullanilamiyorken, DDR400 desteginin konmasi tartisilir. Bir pazarlama stratejisi olabilir. Fakat DDR333 ve DDR400'ün nForce2 IGP'de ise yarayacagini belirtelim. Çünkü entegre GF4 MX grafik islemcisi bant genisliginin büyük bir kismini yiyecek.
Ikinci husus: DDR400 JEDEC tarafindan onayli degil. Üretimi zor. Yüksek maliyetli. Ve DDR400'ün stabil çalisacagina dair bir garanti yok. VIA'nin Penitum4 islemciler için ürettigi P4X400 yonga setinin testleri donanim sitelerinde yer almaya basladi. DDR 400 ile sistemin çalismadigi, çalissa bile inanilmaz derecede sistemin stabilitesinin bozuldugu gözlenmis. Fakat, yine Pentium4 için olan yeni SiS648 yonga setinin ise DDR400 bellekler ile sorun çikartmadigi görülmüs. Umariz böyle bir sorunla karsilasmayiz.
Yeri gelmisken belirtelim, KT400 yonga setinin yeni bir versiyonu DDR-II'yi destekleyebilir. DDR-II, yeni bir yapiya sahip oalcak. Yani su anki DDR modüllerle uyumlu degil. Pin sayisi daha fazla. Ama JEDEC onayli ve üretimi kolay. Yüksek hizlara kolaylikla çikilabilecek. Örnegin, nVidia'nin yeni nesil grafik islemcisi NV30, DDR-II bellekleri destekleyecek. Çünkü yüksek hizlara çikilmasi artik DDR SDRAM'lar ile yüksek maliyetli olacak.
KT400 yonga setinin DDR400'ü desteklememesi sorun olmaz. Var olan bellek alt yapisinda optimizayonlarin yapilmasi DDR400 desteginden daha önemli.
Yeni yonga setleri için kesin yorum yapmak güç ama nForce2 fiyat konusunda avantajli olabilirse, özellikle VIA'nin pek sansi olacagini sanmiyorum. SiS'i de unutmamak lazim tabii bu cephede.

AMD Yonga Setleri Için Son Sözler
Su anda piyasada çok ciddi bir rekabet yok. KT333 aralarindan siyriliyor. SiS745 de uygun fiyatli sistemler için fena bir seçim gibi gözükmüyor. Çok uygun fiyata KT266A bulursaniz alabilirsiniz de. Esas rekabet, yeni nesil yonga setleri ile gelecek. O zaman zaten çok baba testler yapacagiz ve yine hangisinin alinabilir olduguna karar verecegiz.

VIA'DAN AMD TURION 64 IÇIN YENI CHIPSET
Dünyanin önde gelen chipset üreticilerinden VIA, Athlon 64, Sempron ve yeni nesil Turion 64 islemcileri destekleyecek son chipseti K8N800A'nin üretime hazir oldugunu açikladi..
VIA ürün pazarlama departmanindan Chewi Lin'e göre yeni chipset AMD64 tabanli dizüstü sistemler, özellikle de yeni nesil Turion mobil teknolojisi için daha düsük güç tasarimina olanak sagliyor.
K8N800A chipseti 2003'te piyasaya ürülen K8N800'ün ufak degisikliklere ugramis bir versiyonu aslinda. Yeni versiyonda daha gelismis I/O ve güç tüketimini düsürmeye yarayan bazi ek özellikler bulunuyor. K8N800A'nin grafik ve memory hub'i (GMCH) üzerinde S3 Unichrome Pro tabanli bir grafik kartiyla gelmesi ve 800mhz HyperTransport destegi saglamasi bekleniyor. Ve tabi AMD'nin yeni nesil mobil teknolojisi Turion 64 de destekleniyor.
AMD Turion 64 Mobil mimarisi; düsük güç tüketen, ince ve hafif notebooklar için tasarlanmis bir teknoloji. Bu hafif ve ince tasarima karsin kullanicilarin diger klasik notebooklara oranla daha düsük performans gibi endiselere kapilmasina gerek olmayacak. Zira AMD

henüz Centrino platformunda olmayan 64bit mimarisini dizüstüne de getirmek konusunda oldukça kararli. Bu süreçte AMD'den Turion'un özellikleriyle ilgili aydinlatici bir açiklama henüz gelmedi. Bu mimarideki ilk ürünlerin yaza dogru veya daha erken piyasaya sürülmesi bekleniyor, ancak AMD su anda performans ve diger özellikler konusunda da herhangi bir yorum yapmiyor.
VIA, K8N800A chipseti için üretime hazir diyor, ancak hangi üreticilerin bu chipsete geçecegi henüz belli degil. ATI de daha önce Turion için bir chipset duyurmus ve bu chipseti kullanacak notebook üreticilerinin bir listesini de vermisti